Ağustos 23 2017 , Çarşamba
Home / Haritalar / Harita Okuma

Harita Okuma

Harita Okuma ve GPS Kullanma

Üreyen kuş atlası metodu standart gözlem eforu harcayarak kayıt toplamayı içerir. Gözlem eforunu sabitlemek için belirlenen alanların içinde belirli bir süre gözlem yapılır. Bu şekilde toplanan kayıtlar farklı alanlar arasında karşılaştırma yapma imkanı sağlar.

GPS (Global Positioning System) aracı bize konum bilgisi gösterir, haritalar ise bu konumun coğrafi ve beşeri özellikleri hakkında bilgi verir (bkz: Harita 1: Rakım Haritası, Harita 2: Bitki Örtüsü Haritası, Fotoğraf 1: GPS, Fotoğraf 2: GPS Test uygulaması).

Harita 1:Rakım Haritası
Harita 2: Bitki Örtüsü Haritası
Foto 1: GPS
Foto 2: GPS Test uygulaması

Kuş Atlası çalışması sırasında ihtiyacınız olan GPS programını android telefon için burada, IOS telefon için burada bulabilirsiniz.

Android telefonunuza programı (GPS Test) yükledikten sonra lütfen ayarlarınızı şu şekilde yapın;

Uygulamayı açın:

  • Açılan ekranın alt kısmında yer alan dünya haritasına dokunun.
  • Açılan ekranın üst kısmında koordinat değerleri göreceksiniz bu değerlerin UTM  değerine (bkz: Foto 2)  dönüşmesi için ekranın sağ üst köşesindeki 3 noktaya dokunun ve SETTINGS’i seçin.
  • Son olarak açılan sayfada COORDINATE GRID SETTINGS başlığı altındaki Grid alt başlığına dokunun ve dördüncü sıradaki UTM’yi seçin.
  • Ayrıca COORDINATE GRID SETTINGS başlığı altındaki Datum’un WGS84’e ayarlı olduğuna emin olun.

IOS telefonunuza programı (My UTM) yükleyip açtığınızda ilk sayfada UTM değerlerini her hangi bir ayarlama yapmadan görebilirsiniz.

GPS ve Harita Birlikte Nasıl Kullanılır?

Atlas Projesi kapsamında sizinle paylaşılan haritaların sağ kenarında 7 haneli sayılar, alt kenarında ise 6 haneli sayılar vardır ve bu sayılar GPS’teki UTM değerleridir. GPS koordinatlarında 6 haneli sayı size batı – doğu doğrultusunda kat edilen mesafeyi, 7 haneli sayı ise güney – kuzey doğrultusunda kat edilen mesafeyi metre (m) cinsinden gösterir (bkz: Ek Bilgiler, Neden GPS kullanıyoruz?)

Okuduğunuz GPS koordinatlarına göre haritada konum belirlerken bu 6 ve 7 haneli sayıların on binler ve binler basamakları dikkate alınır.  Aynı 1x1km karelik alan içerisinde kaldığınız sürece GPS’teki 6 ve 7 haneli sayıların binler basamağındaki rakam da aynı kalır. Aynı şekilde, aynı 10x10km karelik alan içinde GPS’teki 6 ve 7 haneli sayıların on binler basamağı sabit kalır.

Eğer 1 saatlik yürüyüşler sırasında 1×1 km karenin sınırından çıkmadıysanız yürüyüşe başladığınız koordinatın binler basamağındaki ile bulunduğunuz koordinatın binler basamağındaki rakam aynı olacaktır.

Harita okumayı 36SVK2 adlı 50x50km karede bulunan 36SVK01 adlı 10x10km kare için örnekleyelim (bkz: Harita 3).

Harita 3: Batı ve Güney sınırlar (Kırmızı çizgiler) 10x10km karenin isimlendirilmesinde kullanılır. Batı ve Güney sınırlar (Mavi çizgiler) 1x1km karenin isimlendirilmesinde kullanılır.

Karenin batı sınırını 400.000 (6 haneli sayı) UTM değerli boylam çizgisi, doğu sınırını ise  410.000 (6 haneli) UTM değerli boylam çizgisi oluşturur. Karenin güney sınırını 4.410.000 (7 haneli sayı) UTM değerli enlem ve kuzey sınırını 4.420.000 (7 haneli)  UTM değerli enlem oluşturur. Bu enlem ve boylam çizgilerinin arasındaki mesafe 10.000 metredir.

Bu 10x10km kare içinde bulunduğumuz süre boyunca UTM koordinatlarına ayarlı  GPS’te 400000
(Batı sınır) değerinin onbinler (sağdan 5. rakam) basamağı değişmeden kalacaktır. Aynı şekilde  4410000 (Güney sınır)  değerinin onbinler basamağındaki rakam değişmeyecektir.

Arazi kayıt formuna onluk kare adı yazılırken ilk batı sınırı ifade eden (6 haneli sayı) UTM değerinin  on binler basamağındaki rakam ardından güney sınırı ifade eden (7 haneli sayı) UTM değerinin on binler basamağındaki rakam yazılır. Bu onluk kare adı kısaca ”01” olur ve kare adındaki 36SVK01 buradan gelir.

Bkz. Harita 3: 36S 0400000

4410000

Harita okumayı  36SVK01 adlı onluk karede bulunan ve Mahmutlar Köyü’nü içinde bulunduran 1x1km kare için açıklayalım (bkz: Harita 3).

Başlama (B) koordinatından bitiş (S) koordinatına kadar geçen 1 saatlik yürüyüş boyunca UTM değerlerinin binler (sağdan 4. rakam) basamağındaki rakamlar sabit kalacaktır. Arazi kayıt formu doldurulurken ilk batı sınırı ifade eden (6 haneli sayı) UTM değerinin binler basamağındaki rakam ardından güney sınırı ifade eden (7 haneli sayı) UTM değerinin binler basamağındaki rakam yazılır.

Bkz. Harita 3: 36S 0405000

4416000

Mahmutlar Köyü 1x1km karesinin adı ”56” birliği olarak kısaca ifade edilebilir. Bu 1 saatlik gözlemin kayıtlarını Arazi Kayıt Formuna girerken 1’lik kare adını ”36SVK01-56” şeklinde girmeniz en açık ifade şekli olacaktır.

Kısaca anlatmak gerekirse, hangi kare içinde bulunduğumuzu batı ve güney  sınırları dikkate alarak belirleriz. Sık sık GPS ile kontrol yaparak kare sınırını geçip geçmediğimizi kontrol etmeliyiz.

Ek Bilgiler

Atlas Projesinde Neden UTM Koordinatları Kullanıyoruz?

Enlem ve boylamların kesişimi arasında kalan kareler UTM (Universal Transverse Mercator) ile farklı boylardaki daha küçük karelere bölünmüştür. UTM birimi metredir ve konumunuzdaki her 1 metrelik farkı, değişen UTM değerinde rahatlıkla görebiliriz.

Türkiye’de UTM değerleri nasıl değişiyor?

Türkiye konum olarak ekvatorun (başlangıç enlemi ya da 0 dereceli enlem) kuzeyinde ve Greenwich Gözlem Evi’nin (başlangıç boylamı ya da 0 dereceli boylam) batısındadır. Enlemler ekvatordan başlayıp güney ve kuzey kutba doğru artan sayılar ile adlandırılır ve kutuplardaki enleme en büyük numara verilir (90 derece). Boylamlar için batıya ve doğuya doğru yapılan adlandırma 180 derecede tamamlanır. Bu nedenle doğu ve kuzeye gidildikçe UTM değerleri daha büyüktür.

UTM’deki bir başka değişken: 6°’de bir değişen UTM dilimleri dünya yüzeyini bir birinden farklı boylamlar arası dilimlere (zone) ayırır. Türkiye 35, 36, 37, 38numaralı dilimlerde yer alır. 8°’de bir değişen UTM dilimleri dünya yüzeyini enlemler arası dilimlere (zone) ayırır. Türkiye T ve S dilimlerinde yer alır.

Türkiye’nin en batısı 35 en doğusu 38 numaralı dilimlerde, en güneyi S en kuzeyi Tdiliminde yer alır ve UTM değerleri bu dilim numaraları ile başlar. 36S  07228554505858 koordinatı Amasya il sınırlarında iken 35S  0722855 4605858 koordinatı Kocaeli/Gölcük yakınındadır. Yukarıdaki  6 ve 7 haneli sayılar aynı olsa da konumlar farklıdır (bkz: Dilim numaraları eğik yazıldı).

Powered by keepvid themefull earn money